Weekly News

Harriet Verkoelen LICHAAM EN GEEST

Koolhydraten eten: ja of nee?

We hebben koolhydraten nodig als energiebron, maar onbewust zijn we steeds meer koolhydraten gaan eten. Veel meer dan we eigenlijk nodig hebben. “Dit constateer ik vooral als er sprake is van overgewicht”, aldus diëtiste en diabetesverpleegkundige Harriet Verkoelen.

‘Een keer een aardappel eten kan best, maar je hoeft niet elke dag koolhydraten te eten.’

“We hebben niet allemaal dezelfde stofwisseling”, vertelt Verkoelen. “Wanneer je koolhydraten eet, stijgt de bloedsuikerspiegel. Je hebt insuline nodig om koolhydraten te verwerken.” En laat dat nou net een stof zijn die mensen met diabetes niet in de juiste hoeveelheid kunnen produceren. Wanneer iemand gezond is produceert hij of zij elke keer dat je koolhydraten inneemt net zo veel insuline als nodig is om deze stof uit je bloed te transporteren. Je lijf komt in actie en brengt de koolhydraat naar de spier of het orgaan die energie nodig heeft of hij laat je het opslaan voor later. Mensen met diabetes type 1 produceren zelf geen insuline en moeten dus insuline spuiten om zichzelf niet met suiker te vergiftigen.  Wanneer je diabetes type 2 hebt ben je ongevoeliger voor insuline en/of is je productie in de war. Dit werkt weer overgewicht in de hand. “Zeker in het geval van diabetes type 2 zien we dat patiënten die minder koolhydraten eten veel minder insuline hoeven te spuiten. 80% van hen kan in mijn ervaring zelfs zonder extra insuline door het leven.” Daarnaast ging ook het gewicht van patiënten met diabetes type 2 vaak omlaag.


“Mensen gaan zich vaak vele malen fitter voelen als ze minder koolhydraten gaan eten”, stelt Verkoelen. “De koolhydraten die we eten zijn vaak enorm bewerkt. Denk bijvoorbeeld aan alle granenkoeken en mueslirepen die als ‘gezond’ worden bestempeld. Deze producten zitten vol met snelle koolhydraten.”


Deze snelle koolhydraten worden zo genoemd omdat ze snel in het bloed worden opgenomen. Dit zorgt echter voor een grote piek in de bloedsuikerspiegel, wat kan leiden tot een hyper. “Ook voor gezonde mensen zijn deze snelle koolhydraten in de grote hoeveelheden die men nu vaak eet niet goed.” Je moet ze wel wegwerken.


Koolhydraten worden, als je ze niet in je spieren, hersenen of andere energie vragende processen verbrandt, in het lichaam namelijk opgeslagen als vet. Wat betekent dit nu? “Een keer een aardappel eten kan best, maar je hoeft niet elke dag koolhydraten te eten. Zeker niet als die koolhydraten ook nog eens bewerkt zijn, zoals bijvoorbeeld de koolhydraten in pasta en witte rijst.”


In principe zijn koolhydraten suikers. “In ons lichaam zit 5 liter bloed”, vertelt Verkoelen. “Als je daar de suikers uit zou halen, dan kom je slechts op één klontje suiker uit. Dus hoe komen we er dan bij dat we zo veel koolhydraten nodig hebben?” In een snee brood zitten bijvoorbeeld al drie klontjes suiker en in een koek of snoepgoed nog veel meer.


Maar hoe kan het dat ons beeld van gezond eten zo vertekend is geraakt? Volgens Verkoelen berust dit vooral op de aanname dat vetten slecht zouden zijn. “Men houdt vast aan één onderzoek waaruit bleek dat vetten ongezond zouden zijn, maar dat onderzoek is al 80 jaar oud en inmiddels al lang ontkracht. Vet in het lijf is niet hetzelfde als vet uit voedsel. Onbewerkte vetten zoals vetten uit olie of avocado’s zijn juist een belangrijke bouwstof voor de cellen in een mens.”


Moeten we koolhydraten dan volledig vermijden? Verkoelen vindt van niet. “Af en toe een aardappel of brood eten kan best, dan zorg je er voor dat je de juiste koolhydraten kiest. Ga niet voor bewerkte of fijngemalen producten, maar kies voor producten met meer complexe koolhydraten. Je lichaam verwerkt deze langzamer, waardoor ze niet opgeslagen worden als vet in het lichaam en je bloedsuikerspiegel niet omhoog schiet. “Ons bord bestaat vaak voor het grootste deel uit koolhydraten, terwijl je dit juist om zou moeten draaien. Liever meer groenten (vezels), eiwitten en vetten dan meer koolhydraten.”

Feit

Als je aardappels kookt en ze daarna een nachtje koud bewaart in de koelkast, vormt zich een resistent zetmeel. Dit zetmeel wordt niet verteert, maar draagt bij aan het ‘verzadigingsgevoel’ van je lichaam. Ook door een beetje olijfolie of zuur toe te voegen worden de complexe koolhydraten in aardappels minder makkelijk verteerbaar. Je kunt ze dan niet omzetten in energie, noch opslaan als vet.

Delen

Journalist

Related articles